Theo từ điển tiếng Việt, “Hiểu” nghĩa là
(1) Nhận ra ý nghĩa, bản chất, lý lẽ của cái gì bằng cách vận dụng trí,
(2) Biết được ý nghĩa, tình cảm, quan điểm của người khác.
Nếu có thể đóng góp quan điểm của mình về định nghĩa của chữ “Hiểu”, tôi cho rằng Hiểu nghĩa là “nhận ra ý nghĩa, bản chất, lý lẽ của cái gì (hữu hình và có thể chứng minh được) hay khái niệm nào đó (vô hình hoặc ngay cả khi không thể chứng minh được) một cách sâu sắc và thông suốt, thông qua sự vận dụng của trí tuệ hay cảm xúc”. Đôi khi ta vẫn có thể hiểu dù không cần nghĩ, như trong tình yêu của mẹ dành cho con. Ta chỉ biết nó tồn tại, cảm nhận sự ngọt ngào thiêng liêng của nó mà đâu cần nghĩ hay dùng trí?!
Hiểu không chỉ dừng ở “biết được ý nghĩa, tình cảm, hay quan điểm của người khác” mà còn là “cảm thụ được sâu sắc” (chứ không chỉ dừng ở “biết”) ý nghĩ, quan điểm, cảm xúc, tư duy…của chính mình. Hiểu chính mình là nền tảng và cốt lõi, nếu không nói rằng đó là điều kiện tiên quyết để “may ra” ta có thể hiểu được phần nào người khác.
Không ai trong chúng ta chắc chắn rằng mình đã hiểu hết mọi việc. Ai cũng có thiên kiến về việc nào đó; chúng ta nhìn cuộc đời, sự vật qua lăng kính và trải nghiệm của chính cá nhân mình… Do đó mà để trả lời cho câu hỏi “Bạn có chắc là bạn hiểu hết mọi việc không?” thì tôi cho là không ai dám trả lời là “Có”.
Ngược lại, khi được hỏi là “Bạn có nghĩ là mình có thể đã từng sai trong một (số) trường hợp, nhận định nào đó không”, tôi tin chắc rằng tất cả chúng ta (100% chứ không phải là 99%) sẽ trả lời là “Có”.
Như vậy, “Hiểu” cũng giống như một đích đến lý tưởng, chúng ta cứ mãi tìm kiếm sự hiểu chứ không bao giờ biết chắc chắn mình đã đạt đến nó. Thế nhưng hướng về sự hiểu, mong muốn tìm ra chân lý, bản chất của vấn đề, … là nỗ lực đáng trân trọng. Hướng về sự hiểu, mà trước tiên là hiểu bản thân mình một cách sâu sắc chính là điểm bắt đầu của mọi sự bình an, yêu thương, thấu cảm. Trong hành trình ấy, đôi khi chúng ta sẽ thấy mình “đã hiểu” bản thân mình, chỉ để sau đó chợt nhận ra rằng “cái hiểu” trước đây lại hoá ra “chẳng hiểu gì cả”.
Đối với bản thân mình còn là vậy, thì chúng ta dựa vào đâu để chắc rằng ta hiểu người khác? Nói tôi “hiểu hết rồi” là biểu hiện của sự ngạo nghễ, tự cao tự đại.
Như vậy thì “Văn hoá Hiểu” là gì? Vì sao lại xây dựng “Văn hoá Hiểu” tại TPCG?
Văn hoá Hiểu chính là việc khuyến khích mọi người “hướng về sự hiểu” của chính mình. Đó là việc thiêng liêng, bắt buộc để bạn thành công trong cuộc đời này và cảm thấy cuộc sống và bản thân có ý nghĩa.
Văn hoá Hiểu không khuyến khích bạn thể hiện rằng mình đã hiểu hết (trạng thái mà ta có thể chẳng bao giờ đạt tới), mà ngược lại, khuyến khích sự thừa nhận rằng có khả năng mình chưa hiểu, để trở nên khiêm tốn hơn, đồng cảm hơn với chính mình và với người khác.
Tôi cùng ban lãnh đạo TPCG cho rằng chúng tôi không biết hết tất cả mọi thứ và cần liên tục học hỏi. Chúng tôi giữ được sự khiêm tốn và cầu thị của mình vì chúng tôi hiểu được một phần nào hạn chế, ưu điểm, nhược điểm, giới hạn, điểm chưa tốt… của chính bản thân mình. Do đó mà chúng tôi mong muốn xây dựng cho đội ngũ sự nhận thức đó.
Chúng tôi cũng đã từng thất bại, nhìn lại và biết mình vấp ngã ở đâu để tránh là một trong những yêu cầu quan trọng của người điều hành. Đó là quá trình “hiểu”.
Chúng tôi nhận được lợi ích từ việc nhìn vào sâu thẳm bên trong để hiểu mình là ai, điều gì khiến chúng tôi thổn thức, lo lắng, suy nghĩ, mong cầu…rồi học cách chấp nhận để trở thành con người thấu hiểu hơn, yêu thương hơn, cảm thấy hạnh phúc và bình an hơn. Do đó chúng tôi càng có động lực xây dựng cho đội nhóm thói quen quay vào bên trong để hiểu chính họ. Đây cũng là cách chúng tôi trả ơn vì mình đã có được cơ hội, trí tuệ để “hiểu hơn” về chính bản thân mình.
Tôi hy vọng rằng bài viết này sẽ giúp các bạn hiểu hơn về văn hoá số một tại TPCG mà chúng tôi, tập thể lãnh đạo, đang nỗ lực xây dựng và lý do chúng tôi xây dựng nó.
Xin chân thành chúc cho tất cả chúng ta đều ngày càng hiểu hơn về chính mình, hiểu hơn về nhau trong một tập thể có văn hoá đẹp - Hiểu.